Live Live

Onderzoek: wat drijft nieuwe geloofsgemeenschappen?

Gepubliceerd: Woensdag 19 juni 2019 13:32

Onderzoek: wat drijft nieuwe geloofsgemeenschappen?

EDE - Aanstaande vrijdag wordt dokter Sake Stoppels geïnstalleerd als lector aan de Christelijke Hogeschool Ede (CHE). Het lectoraat Zingeving in Nieuwe Geloofsgemeenschappen richt zich op het hoe en waarom van nieuwe vormen van kerkzijn. Het onderzoek moet aanknopingspunten bieden voor nieuwe én bestaande kerkverbanden en handvatten ontwikkelen voor bezinning op het ontplooien van missionaire activiteiten.

In het afgelopen decennium is er volgens het CHE binnen de traditionele kerken een brede pioniersbeweging op gang gekomen. Het besef dat veel vormen van kerkzijn niet (langer) aansluiten bij de belevingswereld van mensen heeft veel in beweging gezet. Maar hoe sluit je als kerk met een missionaire drive aan bij een seculiere belevingswereld met een andere opvatting van heil, zingeving of geluk? En waarom zou je als kerk überhaupt willen pionieren? Twee existentiële vragen die volgens Sake Stoppels nog te vaak onbeantwoord blijven.

De kloof

Veel kerken starten pioniersplekken, kroegkerken of andere laagdrempelige initiatieven om mensen buiten of aan de rand van de kerk te bereiken. Met name in achterstandswijken, kosmopolitische hubs of Vinexwijken. Juist daar is de afstand tot de kerkelijke traditie en het bijbehorende jargon groot. Wanneer je daar bijvoorbeeld spreekt over zonde, vergeving of verzoenende bloed, werkt dat vaak vervreemdend. Er is geen aansluiting op de werkelijkheid van de ander. 

'Om als kerk te kunnen communiceren, is contextualisering nodig. Stoppels wil daarom een beeld vormen van hoe nieuwe geloofsgemeenschappen aansluiting zoeken bij de mensen op wie ze zicht richten en wat de impact daarvan is.'

Waarom eigenlijk?

Daarnaast dringt de waaromvraag zich op. Is het pionierswerk gestoeld op een missionaire opdracht die de kerk voor zichzelf geformuleerd heeft? Of speelt ook kerkverlating een rol en proberen kerken vooral ‘zieltjes’ voor de kerkbanken te werven? De kerk heeft een achterstand opgelopen waar het gaat om vertrouwen. In 2018 becijferde het CBS dat slechts 31,2% van de Nederlanders de kerk nog vertrouwt. 'Des te belangrijk om motieven zuiver te hebben wanneer een kerk zich presenteert in een nieuwe omgeving. In bedrijfsleven en marketing wordt steeds vaker de ‘Why’-vraag gesteld. Stoppels wil met de vraag naar het waarom pioniers bevragen en hun motieven voor het stichten van nieuwe gemeenten scherper in beeld krijgen.'

Deelonderzoeken

Het lectoraat gaat met deelonderzoeken het heilsbegrip in veranderende contexten in kaart brengen. Samen met docent-onderzoekers richt Stoppels zich onder meer op het begrip heil in onderwijs en kunst, soteriologische biografieën van pioniers en studenten, de invulling van Goede Vrijdag en Pasen in nieuwe geloofsgemeenschappen en de ‘heilsopvattingen’ in bestsellers op het gebied van zingeving en levensoriëntatie. 

Foto: CHE







Deel deze pagina: